Czas trwania
21.01-22.03.26
Galeria
Cloakroom 2025/2026
Każde teraz od razu staje się przeszłością. A ta, gdy ulega ostatecznemu zapomnieniu i zatarciu, może być rekonstruowana ze śladów w ziemi, w której mieszają się organiczne i nieorganiczne resztki, fragmenty kości, odłamki skał. To, co pochodzi z ludzkiego ciała, ale też spoza niego, ponownie tworzy „praglinę”, pozwalającą kształtować nowe.
Wernisaż: 21.01. 2026 | godz. 18:00
osoby kuratorskie: Natalia Barczyńska, Kamil Kuitkowski
performans „Gdybym była kamieniem, nosiłabym siebie” – Bartosz Jakubowski, Jagna Nawrocka
Wystawa Wiktorii „i fragmenty kości, i odłamki skał” w Cricotece to kolejna warstwa wielowątkowego projektu artystki, którego główną ideą jest odbudowywanie utraconej relacji człowieka i natury, poprzez cielesny kontakt z tym, co najbardziej pierwotne. Artystka swoje poszukiwania rozpisuje za pomocą rzeźbiarskich instalacji, obiektów performatywnych, prac wideo oraz fotograficznych kolaży. Wszystkie one rozgrywają napięcie występujące między rzeźbą a ciałem odbiorcy. Uzyskiwany kontrast wzmacniany jest somatycznym dialogiem z performansem „Gdybym była kamieniem, nosiłabym siebie”, wykonanym przez Jagnę Nawrocką i Bartosza Jakubowskiego, który jest integralną częścią projektu „Imprint-Sculptures” Wiktorii, a jego kolejna odsłona towarzyszyć będzie otwarciu wystawy w Cricotece.
Rzeźby-odciski powstały z inspiracji praktykami ekoseksualnymi. Artystka aktywuje je podczas sensorycznych, kolektywnych spotkań, w których uczestniczą zarówno odbiorcy, jak i inne osoby artystyczne zapraszane przez Wiktorię. Performatywne obiekty są wówczas narzędziami do fizycznego zbliżenia do natury poprzez obcowanie i dotykanie, sprzyjając zacieśnianiu więzi emocjonalnych i duchowych uczestników i uczestniczek. Wobec permanentnego stanu wyjątkowego współczesności Wiktoria reżyseruje leczniczy rytuał ex voto, w którym niemalże przekracza granice tkanek. Jednocześnie, podobnie jak w praktykach Tadeusza Kantora, kamienne uprzęże artystki nie tylko są kostiumami, a bioobiektami, nadbudowującymi ciało. Stają się pretekstem do przyglądania się sobie i innym, rodzą pytania o granice ciała i tożsamości. Dzięki zetknięciu skóry i kamienia stwarza się nowa ludzko-kamienna forma.
Performatywna opowieść Nawrockiej i Jakubowskiego ożywia materię obiektów Wiktorii. Za pomocą somatycznych metod uzdrawiania artyści zaglądają w głąb historii, zwracają się ku archeologii. Dzięki aktom dotyku i dźwięku naginają czas i zacierają różnice między tytułowymi kością i skałą. W ten sposób tworzą rytualną choreografię w hołdzie naturze. Performerzy otwierają kamiennym kluczem portal do utopijnej rzeczywistości, zbudowanej na wielogatunkowej czułości. I jak w ostatnim etapie twórczości Kantora, Wiktoria tworzy spektakl podobny do Teatru Miłości i Śmierci, w którym przyszłość może być teraz.
wystawa:
artystka: Wiktoria
osoby kuratorskie: Natalia Barczyńska, Kamil Kuitkowski
performance:
koncept: Wiktoria, Bartosz Jakubowski, Jagna Nawrocka
wykonanie, choreografia, dramaturgia, charakteryzacja, tekst i soundscape: Bartosz Jakubowski, Jagna Nawrocka
rzeźby: Wiktoria
Program Cloakroom 2025
IV edycja programu wystawienniczego Cricoteki „Cloakroom” opartego na łączeniu praktyk wizualnych i performatywnych zderza sztukę najnowszą ze spuścizną Tadeusza Kantora, rozumianą jako politycznie i krytycznie aktualną. Kuratorem programu jest Kamil Kuitkowski, a każda z edycji budowana jest wobec problemowej osi. Założeniem wystaw zaplanowanych na przełom 2025 i 2026 r. jest eksploracja relacji sztuk wizualnych, polityk ciała i pamięci ze sposobami, w jakie technologia wpływa na współczesne formy wypowiedzi artystycznej, przemiany społeczne, a także działania instytucji kultury – zwłaszcza w kontekście archiwów.
Program opiera się na trzech indywidualnych wystawach zrealizowanych przez zaproszone artystki, artystów i osoby artystyczne z różnych pokoleń. Ich twórczość prezentowana w Cricotece bada w różny sposób napięcia pomiędzy cielesnością i technologią, pamięcią i tożsamością, teraźniejszością i przeszłością. W ramach cyklu zaprezentowane zostały już wystawy: Jacka Marii Stokłosy (Wielokroć) i Agaty Lankamer (Dwadzieścia trzy litery).
Cloakroom
Rozpoczęty w 2021 program wystaw Cloakroom opiera się na rozpoznaniu i kuratorskim badaniu we współczesnych sztukach wizualnych estetycznych oraz tematycznych związków z twórczością i postacią Tadeusza Kantora. Program jest też okazją do żywej artystycznej dyskusji z ideą muzeów (zwłaszcza tych dedykowanych jednemu artyście), zmaskulinizowaną historią sztuki oraz polem dla krytyki instytucjonalnej, rozpracowywującej zarówno postaci „wielkich twórców”, jak i formy przemocy w produkowaniu kultury.
Wybór wystaw i artystów/artystek bazuje na przeplatającej się, wzajemnie uzupełniającej i dialogującej ze sobą obecności nazwisk młodych, od niedawna dynamizujących artystyczną rzeczywistość oraz artystów i artystek bezpośrednio związanych z Tadeuszem Kantorem. Pozwala to wypracować nowe płaszczyzny międzypokoleniowych dialogów oraz szerszy obraz obecności Kantora w sztukach wizualnych. Autorem i kuratorem programu jest Kamil Kuitkowski.
„Cloakroom” niesie ze sobą odwołanie tak do idei założyciela Cricoteki, dotyczących możliwości tworzenia sztuki, jak i do idei tzw. showroomu, czyli małych, eksperymentalnych przestrzeni wystawowych w dzisiejszych galeriach i centrach sztuki współczesnej. Odnosząc się zatem w swojej nazwie do funkcjonujących w instytucjach sztuki współczesnej showroomów, a także do dawnej architektonicznej funkcji i nieoczywistości szatni jako miejsca na styku tego, co zwyczajne, i co artystyczne (o czym wspomina Kantor), może stać się miejscem artystycznego fermentu, eksperymentu i galeryjnego programu w ramach działań Cricoteki.
Program nie jest serią pojedynczych wystaw, ale wspólną trzyodcinkową narracją, w której dzieła sztuki i artystyczne postawy wzajemnie uzupełniają się lub ścierają, dyskutują ze sobą i przenikają jedne w drugie.
Do tej pory w ramach programu odbyły się wystawy Karoliny Jarzębak Hurr durr, Przemka Branasa Dzień nieobecności, Teresy i Andrzeja Wełmińskich and will hapen again (I edycja), Małgorzaty Markiewicz i Katarzyny Depty Garapich Matki!, Katarzyny Wyszkowskiej Omnia, Krzysztofa Miklaszewskiego Memory (II edycja), marii Lemperk PAIN GAME (Second station), Ali Savashevich The Rite of Fall oraz Szukając w studni – wokół pierwszych spektakli teatru Cricot 2 (III edycja).
Kurator:
Kamil Kuitkowski
Współpraca:
Mariusz Gąsior, Agata Klakla, Tomasz Stefaniak,
Aleksandra Treder, Krzysztof Warmus
Identyfikacja graficzna:
Agata Biskup
Promocja:
Małgorzata Kmita-Fugiel, Zofia Mikołajska, Andrea Nikolov, Anna Michałowska
Radio Kraków, Radio Kraków Kultura, TVP 3 Kraków, Notes Na 6 Tygodni, Szum, Restart.
